
Przy wspólności majątkowej bank nie przyzna kredytu hipotecznego bez zgody każdego z małżonków. Przy intercyzie, czyli rozdzielności majątkowej, jedno z małżonków może wnioskować samo i nie potrzebuje na to zgody drugiego. Brzmi jak prosta różnica, ale w praktyce intercyza potrafi kredyt hipoteczny zarówno ułatwić, jak i utrudnić.
Zdarza się, że traktujemy rozdzielność majątkową wyłącznie jako zabezpieczenie na wypadek rozwodu czy długów. Tymczasem ma ona bezpośredni wpływ na to, kto i na jakich zasadach może starać się o kredyt na mieszkanie. Spotkałem się też z przypadkiem wśród moich klientów, kiedy intercyza była nam potrzebna do kredytu ze względu na zarobki w walucie obcej jednego z współmałżonków.
Spis treści
Na czym polega intercyza, czyli rozdzielność majątkowa małżonków?
Domyślnie po ślubie obowiązuje wspólność majątkowa. Małżonkowie wspólnie gromadzą majątek i wspólnie zaciągają zobowiązania. Intercyza zmienia ten układ. Każde z małżonków gromadzi własny majątek i zaciąga zobowiązania we własnym imieniu, a jedno nie odpowiada za długi drugiego. To właśnie ta ochrona jest najczęściej wskazywaną zaletą rozdzielności majątkowej.
Żeby ustanowić intercyzę, trzeba podpisać u notariusza akt notarialny. Można to zrobić przed ślubem, ale też w trakcie małżeństwa. Umowę można później odwołać i wrócić do wspólności majątkowej.
Prawnie kwestie dotyczące intercyzy reguluje Kodeks rodzinny i opiekuńczy, w rozdziale II, art. 47-51.
Czy przy rozdzielności majątkowej potrzebna jest zgoda współmałżonka na kredyt hipoteczny?
Nie. Jeśli składamy wniosek o kredyt hipoteczny samodzielnie, a z drugim małżonkiem łączy nas rozdzielność majątkowa, nie potrzeba zgody drugiej strony na zaciągnięcie zobowiązania. Oczywiście, niezbędne będzie formalne przedstawienie dokumentu potwierdzającego zawartą intercyzę przed bankiem.
Przy wspólności majątkowej jest odwrotnie i bank nie przyzna kredytu hipotecznego bez zgody każdego z małżonków. To jedna z najważniejszych praktycznych różnic między obiema sytuacjami.

Kiedy intercyza ułatwia kredyt hipoteczny?
Najczęściej wtedy, gdy jedno z małżonków ma niskie dochody albo nie ma ich wcale. Takie dochody wpływają negatywnie na zdolność kredytową, więc wspólne wnioskowanie mogłoby ją obniżyć. Przy intercyzie wniosek może złożyć tylko ta osoba, której dochody są wystarczające, żeby uzyskać wyższą kwotę kredytu.
Drugi przypadek to sytuacja, w której decyzje o zadłużeniu nie są wspólne. Jedno z małżonków obawia się kredytu hipotecznego, a drugie jest pewne swojej sytuacji i chce kupić mieszkanie. Przy rozdzielności majątkowej może to zrobić bez zgody współmałżonka, a ten nie odpowiada za spłatę rat.
Kiedy intercyza utrudnia uzyskanie kredytu hipotecznego?
Kredyt hipoteczny wymaga solidnej zdolności kredytowej. Jeśli dochody w rodzinie pochodzą od obojga małżonków, a składamy wniosek indywidualnie, jedna osoba może po prostu nie uzyskać potrzebnej kwoty. Tym bardziej, że banki najczęściej traktują nas wtedy jak samotnych rodziców, co wpływa na wzrost kosztów utrzymania dzieci przy liczeniu zdolności kredytowej. Często to z tego powodu klienci mimo zawartej intercyzy decydują się na wspólny kredyt hipoteczny. Bo, o czym warto pamiętać, intercyza nie zabiera możliwości podpisania wspólnej umowy o kredyt hipoteczny.
Pewnym utrudnieniem może być również sytuacja, w której tylko jeden z małżonków ma być stroną umowy kredytowej ale mimo to właścicielem nieruchomości mają być obydwie strony. Większa część banków wymaga od nas, żeby do kredytu przystępował każdy prawny właściciel domu czy mieszkania. Taką sytuację rozwiązać możemy kierując się do właściwych banków, gdzie akt własności nie implikuje konieczności zostania stroną umowy kredytowej.

Czy małżonkowie z intercyzą mogą wziąć wspólny kredyt hipoteczny?
Tak. Rozdzielność majątkowa nie stoi na przeszkodzie wspólnemu kredytowi. Kredytobiorcami mogą być zresztą nie tylko małżonkowie, ale każde osoby, które zdecydują się na wspólne zobowiązanie i razem mają wystarczającą zdolność kredytową. Można starać się o kredyt hipoteczny z rodzicami, siostrą czy przyjacielem. Różnica polega na strukturze własnościowej. Przy wspólnocie majątkowej, nieruchomość zakupiona wspólnie ląduje w majątku wspólnym. Przy intercyzie, kupujemy nieruchomość w udziałach. Mamy też wtedy możliwość dowolnego procentowego zapisu udziałów, np.. 60/40.
[Podsumowanie] Rozdzielność majątkowa a kredyt hipoteczny
Intercyza, czyli rozdzielność majątkowa, to nie tylko ochrona przed długami współmałżonka. To także decyzja, która wpływa na to, kto może zaciągnąć kredyt hipoteczny, na jakich zasadach i czy potrzebna jest do tego zgoda drugiej strony.
Rozwiązanie bywa dobre, jeśli jedno z małżonków prowadzi działalność gospodarczą, która może wiązać się z ryzykiem powstania długów. Druga osoba jest wtedy chroniona. Przydaje się też wtedy, gdy jedno z małżonków ma niskie dochody albo ich nie ma, bo wniosek składany tylko przez osobę z wyższymi dochodami daje większe szanse na wyższą kwotę kredytu. Dobrze sprawdza się również, kiedy z różnych powodów chcemy po prostu zachować odrębność ekonomiczną.
Z drugiej strony przy samodzielnym wniosku trzeba mieć wystarczającą zdolność kredytową i wkład własny. Gdy dochody jednej osoby nie wystarczą, nadal można złożyć wniosek wspólnie, także z kimś spoza małżeństwa. Każdą sytuację warto rozważyć indywidualnie. Pamiętajmy, że w sprawie przyznania bądź odrzucenia naszego wniosku ważne są nie tylko rzeczy wychodzące od nas (jak dochód czy koszty utrzymania), ale też podejście poszczególnych banków do konkretnego źródła dochodu, czy innych kwestii często powiązanych z intercyzą.

FAQ – Intercyza a kredyt hipoteczny – najczęstsze pytania
Czy przy rozdzielności majątkowej mogę wziąć kredyt hipoteczny bez zgody męża lub żony?
Tak. Przy rozdzielności majątkowej nie potrzebujesz zgody współmałżonka na kredyt hipoteczny. Bank poprosi o dokument potwierdzający, że intercyza istnieje. Pamiętajmy jednak, że część banków wymaga również, by przyszła nieruchomość była w pełni zapisana na kredytobiorcę.
Czy rozdzielność majątkowa zwiększa zdolność kredytową?
Sama intercyza zdolności nie zwiększa. Może jednak pomóc, gdy jedno z małżonków ma niskie dochody albo ich nie ma. Wtedy wniosek składany tylko przez osobę z wyższymi dochodami pozwala uniknąć obniżenia zdolności, które spowodowałoby wspólne wnioskowanie.
Czy małżonkowie z intercyzą mogą wziąć wspólny kredyt hipoteczny?
Tak. Rozdzielność majątkowa nie wyklucza wspólnego kredytu. Oboje małżonkowie są wtedy kredytobiorcami i razem odpowiadają za spłatę, jeśli mają łącznie wystarczającą zdolność kredytową.
Czy po ślubie można zrobić intercyzę, jeśli mamy już kredyt hipoteczny?
Można, ale nie zmieni to umowy kredytowej. Po intercyzie nadal odpowiadacie solidarnie za spłatę. Żeby coś się zmieniło, trzeba zmodyfikować umowę z bankiem. Jeśli jedno z małżonków ma wystarczającą zdolność, może przejąć spłatę, ale wymaga to wniosku do banku, który oceni, czy to w ogóle możliwe. Rozliczenia między małżonkami, na przykład zwrot połowy spłaconej kwoty przy podziale majątku, nie interesują banku. Dla niego liczy się umowa zawarta z konkretnymi osobami.
Przy podobnych rozważaniach warto zainteresować się możliwościami, jakie daje refinansowanie.
Czy intercyza zwalnia z odpowiedzialności za kredyt współmałżonka?
W intercyzie każde z małżonków gromadzi własny majątek i co do zasady samodzielnie odpowiada za zaciągane zobowiązania. Jedno nie odpowiada automatycznie za długi drugiego, choć przepisy przewidują pewne wyjątki, np. dotyczące zobowiązań związanych ze zwykłymi potrzebami rodziny.
Inaczej jest przy kredycie zaciągniętym przed dokonaniem intercyzy albo wspólnie pomimo posiadanej już rozdzielności. Wtedy oboje kredytobiorcy odpowiadają solidarnie, niezależnie od późniejszej intercyzy.



